
سرطان ریه: علائم پنهان و روشهای پیشگیری که باید بدانید
سرطان ریه به نوعی از سرطان گفته میشود که در بافتهای ریهها آغاز میشود. این بیماری زمانی رخ میدهد که سلولهای ریه دچار تغییرات غیرطبیعی میشوند و به سرعت تکثیر مییابند، در نتیجه تودهای به نام تومور ایجاد میشود. این تومورها میتوانند به بافتهای اطراف گسترش یافته یا از طریق سیستم لنفاوی و خون به سایر نقاط بدن منتقل شوند (متاستاز).
- شایع ترین سرطان های ریه
- تفاوت های اصلی بین انواع سرطان ریه
- چگونگی رشد و گسترش سرطان ریه در بدن
- علائم پنهان سرطان ریه
- تفاوت بین علائم سرطان ریه و مشکلات تنفسی معمولی
- مهم ترین عوامل خطر و دلایل ابتلا به سرطان ریه
- راههای تشخیص سرطان ریه
- راههای درمانی سرطان ریه
شایع ترین سرطان های ریه
سرطان ریه یکی از شایعترین و مرگبارترین انواع سرطانها در دنیاست. این بیماری به طور کلی به دو نوع اصلی تقسیم میشود که هر کدام ویژگیها، رفتار بیولوژیکی، و روشهای درمانی خاص خود را دارند. این دو نوع اصلی عبارتند از: سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC) و سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC). در اینجا انواع سرطان ریه را به تفصیل توضیح میدهیم:
سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC)
این نوع سرطان ریه شایعترین و رایجترین نوع است و حدود ۸۰٪ از کل موارد سرطان ریه را شامل میشود. سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک به خودی خود شامل چندین زیرگروه است که بر اساس نوع سلولهای سرطانی تقسیمبندی میشوند. این نوع سرطان معمولاً به کندی رشد میکند و میتواند به درمانهای جراحی و غیرجراحی پاسخ دهد.
زیرگروههای سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC)
- آدنوکارسینوما (Adenocarcinoma): این نوع از سرطان ریه بیشتر در افرادی که سیگار نمیکشند دیده میشود، اگرچه ممکن است در افراد سیگاری هم رخ دهد. آدنوکارسینوما بیشتر در لبهای خارجی ریه یافت میشود و معمولاً به شکل تودههای کوچک یا میکروسکوپی است. این نوع از سرطان ریه در مراحل ابتدایی کمتر علائم واضحی دارد و به همین دلیل ممکن است در مراحل پیشرفتهتری تشخیص داده شود.
- اسکواموس سل کارسینوما (Squamous Cell Carcinoma): این نوع سرطان معمولاً در مسیرهای هوایی مرکزی ریه، یعنی در برونشها یا نای، شروع میشود. سیگار کشیدن به شدت با این نوع سرطان مرتبط است و در افرادی که مدت طولانی سیگار میکشند بیشتر دیده میشود. اسکواموس سل کارسینوما ممکن است به راحتی علائم بالینی نشان دهد، مانند سرفه خونی یا درد قفسه سینه.
- کارسینومای بزرگ سل (Large Cell Carcinoma): این نوع نادرتر از دیگر انواع سرطان ریه است و معمولاً در لبهای بیرونی ریهها شروع میشود. این نوع سرطان به سرعت رشد میکند و میتواند به سایر بخشهای بدن (متاستاز) گسترش یابد. به دلیل رشد سریع، درمان این نوع سرطان چالشبرانگیز است.
سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC)
سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC) کمتر از ۲۰٪ از موارد سرطان ریه را تشکیل میدهد اما معمولاً بسیار تهاجمیتر است. این نوع سرطان سریعتر از انواع دیگر رشد میکند و به سرعت به سایر اندامها گسترش مییابد (متاستاز). سرطان ریه سلولی کوچک معمولاً در برونشها (مسیرهای هوایی بزرگ ریه) آغاز میشود و اغلب با سیگار کشیدن ارتباط مستقیم دارد. علائم این نوع سرطان میتواند شامل سرفه مزمن، کاهش وزن، تنگی نفس و درد قفسه سینه باشد. در حالی که درمان این نوع سرطان ممکن است به شیمیدرمانی و رادیوتراپی محدود شود، جراحی به دلیل گسترش سریع سرطان معمولاً گزینهای نیست.
سرطان ریه مختلط (Mixed Cell Type)
در برخی از موارد، ممکن است ترکیبی از سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC) و سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC) در یک فرد وجود داشته باشد. این نوع سرطان به نام سرطان ریه مختلط شناخته میشود و میتواند ویژگیهایی از هر دو نوع را داشته باشد. درمان سرطان ریه مختلط معمولاً شامل ترکیبی از روشهای درمانی است که برای هر نوع سرطان مورد نظر مناسب است.
از آنجا که سیگار کشیدن یکی از عوامل اصلی خطر سرطان ریه است، افراد سیگاری و کسانی که در معرض دود سیگار یا مواد شیمیایی مضر قرار دارند باید بیشتر مراقب سلامت ریههای خود باشند و در صورت بروز علائم مشکوک به سرعت به پزشک مراجعه کنند.
تفاوتهای اصلی بین انواع سرطان ریه
- رشد و پیشرفت: سرطان ریه کوچک (SCLC) به سرعت رشد کرده و به سایر بخشهای بدن گسترش مییابد، در حالی که سرطان ریه غیر کوچک (NSCLC) معمولاً رشد کندتری دارد.
- درمان: درمان سرطان ریه غیر کوچک معمولاً شامل جراحی، رادیوتراپی، شیمیدرمانی و درمانهای هدفمند است. برای سرطان ریه کوچک، شیمیدرمانی و رادیوتراپی معمولاً درمانهای اصلی هستند.
- پیشآگهی: سرطان ریه غیر کوچک نسبت به سرطان ریه کوچک در مراحل ابتدایی به درمان پاسخ بهتری میدهد و پیشآگهی بهتری دارد.
شناسایی نوع سرطان ریه و تعیین مرحله بیماری برای انتخاب روش درمانی مناسب از اهمیت زیادی برخوردار است. به همین دلیل، تشخیص زودهنگام و غربالگری برای افراد در معرض خطر میتواند شانس درمان موفق را افزایش دهد.
چگونگی رشد و گسترش سرطان ریه در بدن
رشد و گسترش سرطان ریه به فرایندی پیچیده و تدریجی اطلاق میشود که در آن سلولهای سرطانی در بافت ریه شروع به تکثیر غیرطبیعی میکنند و به سایر بخشهای بدن منتشر میشوند.
1. شروع سرطان در ریه
سرطان ریه معمولاً از سلولهای ریه که مسئول تبادل گازها (اکسیژن و دیاکسیدکربن) هستند، شروع میشود. تغییرات ژنتیکی در این سلولها باعث میشود که آنها بدون کنترل تکثیر شوند. این تکثیر غیرطبیعی موجب تشکیل تودهای از سلولهای سرطانی به نام "تومور" میشود.
- سرطان ریه غیر کوچک (NSCLC): این نوع سرطان معمولاً رشد کندتری دارد و ممکن است برای مدتی علائمی نداشته باشد. تومور در ابتدا در ناحیهای از ریه شروع میشود و به تدریج بزرگ میشود.
- سرطان ریه کوچک (SCLC): این نوع سرطان معمولاً رشد سریعتری دارد و ممکن است از همان ابتدا به دیگر بخشهای بدن گسترش یابد.
2. گسترش به بافتهای اطراف (سرطان محلی)
پس از اینکه تومور در ریه ایجاد شد، سلولهای سرطانی میتوانند به بافتهای اطراف ریه مانند برونشها (لولههای هوایی ریه) یا دیواره قفسه سینه حمله کنند. این مرحله، که به آن سرطان محلی میگویند، معمولاً باعث بروز علائمی مانند درد قفسه سینه، سرفه مداوم و تنگی نفس میشود. سرطان ریه غیر کوچک ممکن است در مراحل اولیه به غدد لنفاوی نزدیک ریه گسترش یابد.
سرطان ریه کوچک معمولاً خیلی زود به غدد لنفاوی و دیگر اندامها میمتاستاز میدهد.
3. متاستاز: گسترش به دیگر اندامها
در این مرحله، سلولهای سرطانی از تومور اصلی در ریهها جدا شده و از طریق خون یا سیستم لنفاوی به دیگر قسمتهای بدن گسترش مییابند. این فرایند به نام متاستاز شناخته میشود.
- متاستاز از طریق خون (پراکنده شدن از طریق جریان خون): سلولهای سرطانی میتوانند وارد جریان خون شوند و به اعضای دورتر مانند مغز، کبد، استخوانها یا غدد فوق کلیوی برسند. به همین دلیل، سرطان ریه ممکن است در این ارگانها نیز تومورهایی ایجاد کند.
- متاستاز از طریق سیستم لنفاوی: سلولهای سرطانی ممکن است از طریق سیستم لنفاوی که شامل غدد لنفاوی است، به مناطق مختلف بدن گسترش یابند. غدد لنفاوی به عنوان ایستگاههای فیلتر برای بافتهای سرطانی عمل میکنند، بنابراین معمولاً در مراحل ابتدایی سرطان ریه، غدد لنفاوی مجاور ریهها درگیر میشوند.
علائم گسترش سرطان ریه
- درد در استخوانها (اگر سرطان به استخوانها گسترش یابد)
- درد شکمی یا زردی پوست (در صورتی که سرطان به کبد منتقل شود)
- اختلالات عصبی مانند سردرد یا مشکلات بینایی (اگر سرطان به مغز برسد)
- کاهش وزن و ضعف عمومی
4. فرایند تکثیر و تغییرات ژنتیکی
سلولهای سرطانی به دلیل تغییرات ژنتیکی (یا جهشها) در DNA خود، از سلولهای طبیعی ریه متفاوت میشوند. این تغییرات ممکن است باعث شوند که سلولهای سرطانی سریعتر از حد معمول تقسیم و رشد کنند. برخی از این جهشها ممکن است موجب شوند که سلولها به سیگنالهای کنترل رشد پاسخ ندهند و از مکانیزمهای خود تخریب (آپوپتوز) که معمولاً سلولهای آسیبدیده را از بین میبرد، فرار کنند.
5. مقاومت در برابر درمان
با گسترش سرطان به سایر اندامها، سلولهای سرطانی ممکن است نسبت به درمانهای معمول مانند شیمیدرمانی یا رادیوتراپی مقاوم شوند. برخی از این سلولها میتوانند تغییراتی ایجاد کنند که به آنها امکان میدهد از درمانها فرار کنند یا خود را بازسازی کنند، به همین دلیل درمان سرطان ریه در مراحل پیشرفته بسیار چالشبرانگیز است.
علائم پنهان سرطان ریه
سرطان ریه در مراحل اولیه ممکن است هیچگونه علائم واضح و آشکاری نداشته باشد، یا علائم آن بسیار غیر خاص و شبیه به بیماریهای تنفسی دیگر باشد. به همین دلیل، تشخیص سرطان ریه در مراحل ابتدایی دشوار است و ممکن است بسیاری از افراد این علائم را نادیده بگیرند یا با مشکلات رایجتر مانند سرماخوردگی یا برونشیت اشتباه بگیرند.
سرفه مداوم یا تغییر در نوع سرفه
یکی از علائم اولیه سرطان ریه میتواند سرفهای باشد که به طور مداوم ادامه پیدا میکند یا نوع سرفه تغییر میکند. به طور خاص:
- سرفهای که برای مدت طولانی ادامه مییابد (مثلاً چند هفته یا بیشتر)
- سرفهای که در ابتدا بیضرر به نظر میرسد ولی به تدریج شدیدتر میشود
- تغییر در شدت و نوع سرفه (مثلاً خشک به سرفهای همراه با خلط یا خون)
- اگر سرفهای که دارید مدت زیادی طول کشیده یا تغییر کرده باشد، باید به پزشک مراجعه کنید.
تنگی نفس یا نفس نفس زدن
تنگی نفس بدون دلیل مشخص، یا نفس نفس زدن در حالی که فعالیت خاصی انجام نمیدهید، میتواند یکی از علائم سرطان ریه باشد. این علامت معمولاً زمانی اتفاق میافتد که تومور در ریه رشد کرده و راههای هوایی را مسدود میکند یا باعث التهاب و فشار روی ریهها میشود.
درد قفسه سینه
درد در ناحیه قفسه سینه میتواند یکی از علائم پنهان سرطان ریه باشد. این درد ممکن است به صورت دائمی یا متناوب احساس شود و ممکن است در نواحی مختلف قفسه سینه (چه در ناحیه جلویی و چه در نواحی کناری یا پشت) رخ دهد. اگر درد قفسه سینه به طور ناگهانی شروع شود یا شدت آن افزایش یابد، نیاز به بررسی دقیقتر دارد.
کاهش وزن غیرقابل توضیح
کاهش وزن ناگهانی و بدون دلیل میتواند علامتی از سرطان ریه باشد. سرطان ریه میتواند باعث شود که بدن انرژی بیشتری برای مقابله با بیماری صرف کند، که منجر به کاهش وزن میشود. این علامت معمولاً زمانی ظاهر میشود که سرطان پیشرفت کرده و متاستاز کرده باشد.
خستگی شدید و ضعف عمومی
افرادی که به سرطان ریه مبتلا هستند، ممکن است احساس خستگی شدید و ضعف کنند که با استراحت معمولی بهبود نمییابد. این علائم ممکن است به دلیل کمبود اکسیژن در بدن یا تأثیرات منفی ناشی از سرطان بر متابولیسم بدن باشد.
صدای خشک یا گرفتگی صدا
صدای گرفته یا تغییرات غیرعادی در صدا میتواند ناشی از آسیب به اعصاب حنجره یا تومورهای نزدیک به راههای تنفسی باشد. این علائم میتواند به صورت تدریجی و بدون درد در گلو آغاز شود.
خون در خلط یا سرفه همراه با خون
یکی از علائم هشداردهنده و مهمتر سرطان ریه، خون در خلط یا خونریزی در هنگام سرفه است. اگر در هنگام سرفه، خون مشاهده کردید، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید، زیرا این میتواند نشانهای از سرطان ریه یا بیماریهای جدی دیگر باشد.
ورم صورت یا گردن
اگر سرطان ریه به غدد لنفاوی اطراف نای یا ریه گسترش یابد، ممکن است فشار به رگهای خونی ایجاد کند و موجب تورم در صورت، گردن یا بازوها شود. این علائم معمولاً زمانی بروز میکنند که سرطان به تدریج پیشرفت کرده و بر عروق خونی فشار وارد میآورد.
عفونتهای تنفسی مکرر
افرادی که مبتلا به سرطان ریه هستند ممکن است دچار عفونتهای تنفسی مکرر مانند برونشیت یا پنومونی شوند. اگر این عفونتها به طور پیوسته بروز کنند یا حتی با درمان بهبود نیابند، میتوانند نشانهای از سرطان ریه باشند.
درد در شانه یا پشت
گاهی اوقات، دردهایی که در ناحیه شانه یا پشت احساس میشود، ممکن است به دلیل گسترش سرطان به قسمتهای دیگر بدن مانند دیواره قفسه سینه یا ستون فقرات باشد. این نوع درد معمولاً با حرکات بدن یا نفس کشیدن شدیدتر میشود.
سرطان ریه در مراحل ابتدایی میتواند علائم بسیار پنهان و غیرمشخصی ایجاد کند که اغلب به راحتی با بیماریهای تنفسی دیگر اشتباه گرفته میشوند. بنابراین، آگاهی از این علائم و مراجعه به پزشک در صورت بروز هر کدام از آنها میتواند به شناسایی زودهنگام سرطان ریه کمک کند و شانس درمان موفق را افزایش دهد.
تفاوت بین علائم سرطان ریه و مشکلات تنفسی معمولی
تفاوتهای بین علائم سرطان ریه و مشکلات تنفسی معمولی ممکن است گاهی بسیار ظریف باشد، زیرا بسیاری از علائم سرطان ریه شبیه به مشکلات دیگر تنفسی مانند سرماخوردگی، برونشیت یا آسم هستند. با این حال، توجه به تفاوتهای خاص بین این دو میتواند کمک کند تا سرطان ریه در مراحل اولیه تشخیص داده شود و درمان مناسب آغاز گردد.
مدت زمان علائم
- سرطان ریه: علائم سرطان ریه معمولاً به تدریج و به مدت طولانی (چند هفته یا حتی ماهها) ادامه پیدا میکنند. این علائم به تدریج بدتر میشوند و با گذشت زمان تغییر میکنند. مثلاً سرفهای که در ابتدا عادی به نظر میآید، ممکن است به تدریج شدیدتر شده یا خون همراه با آن دیده شود.
- مشکلات تنفسی معمولی: مشکلات تنفسی مانند سرماخوردگی یا برونشیت معمولاً علائم کوتاهمدت دارند که چند روز تا یک هفته بیشتر طول نمیکشند. این علائم معمولاً به درمانهای معمولی (مانند استراحت یا داروهای ضداحتقان) پاسخ میدهند.
شدت و نوع سرفه
- سرطان ریه: سرفهای که ناشی از سرطان ریه است، معمولاً مزمن است و به تدریج تغییراتی در نوع آن مشاهده میشود. این سرفه میتواند همراه با خون (hemoptysis) یا خلط سبز و غلیظ باشد. سرفه ممکن است به مرور بدتر شود و بیشتر در شبها ظاهر شود.
- مشکلات تنفسی معمولی: سرفههای ناشی از سرماخوردگی یا برونشیت معمولاً با خلط شفاف یا سفید همراه هستند و به راحتی با داروهای رایج یا درمانهای خانگی (مانند شربت سرفه) تسکین مییابند. این سرفهها معمولاً به مرور بهبود مییابند و قطع میشوند.
تنگی نفس یا نفس نفس زدن
- سرطان ریه: تنگی نفس یا نفس نفس زدن به دلیل انسداد راههای هوایی یا فشار ناشی از تومور بر ریهها و ساختارهای اطراف آنها بروز میکند. این علامت معمولاً به طور تدریجی بدتر میشود و ممکن است حتی در زمان استراحت یا فعالیتهای روزمره ساده نیز احساس شود.
- مشکلات تنفسی معمولی: تنگی نفس ناشی از بیماریهای تنفسی مانند آسم یا آلرژی معمولاً در پاسخ به عوامل تحریککننده (مانند آلرژنها، تغییرات دما یا فعالیت بدنی) بروز میکند و با استفاده از داروهای ضدآسم یا اسپریهای استنشاقی به سرعت تسکین مییابد. این مشکلات معمولاً دورهای هستند و به مرور بهبود مییابند.
درد قفسه سینه
- سرطان ریه: درد قفسه سینه ناشی از سرطان ریه معمولاً در نواحی مختلف قفسه سینه (کنار، جلو یا پشت) احساس میشود و ممکن است به طور مداوم و شدید باشد. این درد معمولاً به دلیل فشار تومور بر بافتهای اطراف یا گسترش سرطان به ساختارهای داخلی ایجاد میشود.
- مشکلات تنفسی معمولی: درد قفسه سینه در مشکلات تنفسی معمولی مانند سرماخوردگی یا برونشیت کمتر شایع است و اگر هم وجود داشته باشد، معمولاً به دلیل سرفههای شدید و کشیدن عضلات قفسه سینه است. این درد معمولاً موقتی است و با درمانهای معمولی بهبود مییابد.
کاهش وزن غیرقابل توضیح
- سرطان ریه: یکی از علائم شایع و دیررس سرطان ریه، کاهش وزن غیرقابل توضیح است. این کاهش وزن ممکن است بدون تغییر در رژیم غذایی یا سطح فعالیت فرد اتفاق بیفتد و ممکن است با ضعف عمومی و کاهش انرژی همراه باشد.
- مشکلات تنفسی معمولی: کاهش وزن به طور معمول به مشکلات تنفسی رایج مانند سرماخوردگی یا برونشیت مربوط نمیشود. کاهش وزن ناشی از این مشکلات معمولاً به دلیل کاهش اشتها در دوران بیماری کوتاهمدت است و معمولاً پس از بهبود علائم، اشتها و وزن به حالت طبیعی برمیگردند.
خستگی و ضعف عمومی
- سرطان ریه: خستگی و ضعف عمومی در سرطان ریه ممکن است به طور تدریجی شروع شود و به همراه سایر علائم مانند کاهش وزن و درد قفسه سینه تشدید گردد. این علائم به دلیل افزایش مصرف انرژی توسط بدن برای مقابله با سرطان یا کمبود اکسیژن ناشی از عملکرد ضعیف ریهها ایجاد میشود.
- مشکلات تنفسی معمولی: خستگی در بیماریهای تنفسی معمولی معمولاً مربوط به مدت زمان بیماری است و به سرعت پس از بهبود علائم، برطرف میشود. برای مثال، در سرماخوردگی یا برونشیت، خستگی ممکن است به دلیل تب و التهاب کوتاهمدت ایجاد شود و پس از بهبود، فرد احساس بهبودی میکند.
علائم سیستمیک (تب و عرق شبانه)
- سرطان ریه: در برخی از موارد، سرطان ریه میتواند با علائمی مانند تب خفیف، عرق شبانه، و احساس ضعف عمومی همراه باشد که ناشی از انتشار سلولهای سرطانی به سایر قسمتهای بدن است. این علائم معمولاً با پیشرفت بیماری ظاهر میشوند.
- مشکلات تنفسی معمولی: تب و عرق شبانه معمولاً در بیماریهای تنفسی شایعتر مانند عفونتهای تنفسی ویروسی (مثل آنفولانزا) دیده میشود، ولی این علائم معمولاً به سرعت پس از درمان بیماری از بین میروند.
اگرچه بسیاری از علائم سرطان ریه ممکن است مشابه با مشکلات تنفسی معمولی باشند، اما ویژگیهایی مانند مدت زمان طولانی علائم، پیشرفت تدریجی علائم، سرفه مزمن همراه با خون، کاهش وزن غیرقابل توضیح و درد قفسه سینه باید بهعنوان نشانههایی برای مشاوره پزشکی در نظر گرفته شوند. در صورتی که علائم شما مدت زیادی طول کشیده یا بدتر میشوند، مهم است که به پزشک مراجعه کرده و ارزیابی کاملتری انجام دهید.
مهمترین عوامل خطر و دلایل ابتلا به سرطان ریه
سرطان ریه یکی از کشندهترین انواع سرطانها در دنیا است و علیرغم پیشرفتهای پزشکی در زمینه تشخیص و درمان، همچنان یکی از بزرگترین چالشهای بهداشتی به شمار میرود. عوامل خطر مختلفی وجود دارند که میتوانند احتمال ابتلا به سرطان ریه را افزایش دهند.
- سیگار کشیدن (دخانیات): اصلیترین عامل خطر برای ابتلا به سرطان ریه، سیگار کشیدن است. تقریبا ۸۵٪ از موارد سرطان ریه در افراد سیگاری یا کسانی که در معرض دود سیگار قرار دارند (دود دست دوم) اتفاق میافتد. دود سیگار حاوی مواد شیمیایی سمی مانند قطران، بنزن، فرمالدئید و آمونیاک است که میتوانند به DNA سلولهای ریه آسیب رسانده و باعث جهشهای ژنتیکی شوند. این آسیبها به نوبه خود میتواند به رشد غیرقابل کنترل سلولها و تشکیل تومورهای سرطانی منجر شود. خطر ابتلا به سرطان ریه با تعداد سیگارهایی که کشیده میشود و مدت زمان سیگار کشیدن ارتباط مستقیم دارد.
- دود دست دوم (دود غیرمستقیم سیگار): افرادی که در معرض دود دست دوم قرار دارند، یعنی کسانی که در محیطهای پر دود زندگی میکنند یا در کنار افراد سیگاری هستند، ممکن است به طور قابل توجهی در معرض خطر ابتلا به سرطان ریه قرار گیرند. دود دست دوم شامل مواد سمی مشابه دود سیگار است و میتواند به سلولهای ریه آسیب بزند.
- آلودگی هوا: آلودگی هوا، به ویژه در شهرهای بزرگ و مناطق صنعتی، یکی از عوامل خطر شناخته شده برای ابتلا به سرطان ریه است. ذرات ریز آلایندهها مانند PM2.5 و دود ماشینها میتوانند به ریهها آسیب رسانده و خطر سرطان را افزایش دهند. افرادی که در مناطقی با کیفیت هوای پایین زندگی میکنند یا در معرض آلودگیهای شیمیایی و صنعتی هستند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به سرطان ریه قرار دارند.
- قرارگیری در معرض مواد شیمیایی و صنعتی: یکی از مهمترین مواد شیمیایی که باعث سرطان ریه میشود، آزبست است. این ماده در گذشته در صنایع ساختمانی، حمل و نقل و تجهیزات صنعتی استفاده میشد. افرادی که در معرض آزبست قرار دارند، به ویژه کسانی که به مدت طولانی با آن در تماس بودهاند، خطر ابتلا به سرطان ریه و سرطان نوع مزوتلیوم (یک نوع سرطان غشای اطراف ریهها) دارند. سایر مواد شیمیایی شامل بنزن، فرمالدئید، نیکل و ارسنیک نیز میتوانند خطر ابتلا به سرطان ریه را افزایش دهند.
- گاز رادون: گاز رادون یکی از گازهای رادیواکتیو طبیعی است که از خاک و سنگهای زیرزمین آزاد میشود. این گاز بیبو و بیرنگ است و در صورت انباشت در محیطهای بسته، مانند خانهها و ساختمانها، میتواند خطرناک باشد. قرارگیری در معرض گاز رادون یکی از دلایل شناخته شده برای ابتلا به سرطان ریه است و دومین عامل اصلی سرطان ریه پس از سیگار کشیدن محسوب میشود. گاز رادون معمولاً در مکانهای زیرزمینی یا خانههایی که تهویه مناسبی ندارند، تجمع میکند.
- سابقه خانوادگی و ژنتیک: افراد با سابقه خانوادگی ابتلا به سرطان ریه، به ویژه اگر یکی از اعضای نزدیک خانواده (والدین، خواهر و برادر) مبتلا به این بیماری شده باشند، بیشتر در معرض خطر قرار دارند. برخی از جهشهای ژنتیکی نیز ممکن است احتمال ابتلا به سرطان ریه را افزایش دهند. به عنوان مثال، تغییرات در ژنهایی مانند EGFR و KRAS میتوانند باعث رشد غیرطبیعی سلولها و تشکیل تومور شوند.
- سن و جنسیت: سن یکی از عوامل خطر برای سرطان ریه است. این بیماری بیشتر در افراد مسنتر دیده میشود. به طور معمول، سرطان ریه در افراد بالای ۵۰ سال بیشتر تشخیص داده میشود. از نظر جنسیت، در گذشته سرطان ریه بیشتر در مردان مشاهده میشد، اما در سالهای اخیر با افزایش مصرف سیگار در زنان، این بیماری در زنان نیز به طور فزایندهای شایع شده است.
- بیماریهای مزمن ریه: افرادی که دچار بیماریهای مزمن ریه مانند COPD (بیماری انسدادی مزمن ریه) یا برونشیت مزمن هستند، بیشتر در معرض ابتلا به سرطان ریه قرار دارند. آسم نیز میتواند خطر ابتلا به سرطان ریه را در برخی افراد افزایش دهد، به ویژه اگر آسم به مدت طولانی درمان نشده یا به خوبی کنترل نشود.
- عوامل تغذیهای و سبک زندگی: رژیم غذایی حاوی مقادیر بالای چربیهای اشباع شده و غذاهای فرآوریشده، به ویژه اگر همراه با سیگار کشیدن باشد، ممکن است خطر ابتلا به سرطان ریه را افزایش دهد. عدم تحرک جسمی و چاقی نیز میتوانند از دیگر عوامل خطر برای این بیماری باشند.
- رادیوتراپی: افرادی که به دلیل درمان سرطان یا بیماریهای دیگر در گذشته تحت رادیوتراپی قفسه سینه قرار گرفتهاند، ممکن است در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به سرطان ریه باشند. این امر به دلیل قرارگیری در معرض اشعه و آسیب به بافتهای ریه است.
اگرچه بسیاری از عوامل خطر برای سرطان ریه خارج از کنترل انسان است (مانند گاز رادون یا آلودگی هوا)، بسیاری از عوامل دیگر، مانند سیگار کشیدن، قرارگیری در معرض مواد شیمیایی صنعتی و سابقه خانوادگی، قابل پیشگیری یا مدیریت هستند. آگاهی از این عوامل خطر میتواند به افراد کمک کند تا اقدامات پیشگیرانهای مانند ترک سیگار، انجام غربالگریهای دورهای (برای افراد در معرض خطر) و زندگی سالمتر را برای کاهش احتمال ابتلا به این بیماری انجام دهند.
راههای تشخیص سرطان ریه
تشخیص سرطان ریه معمولاً در مراحل ابتدایی دشوار است، زیرا در بسیاری از موارد، این بیماری در ابتدا علائم خاصی ندارد یا علائم آن شبیه به بیماریهای دیگر است. با این حال، پیشرفتهای پزشکی در زمینه تشخیص زودهنگام سرطان ریه به پزشکان کمک کرده تا با استفاده از روشهای مختلف، این بیماری را شناسایی کنند. در اینجا به مهمترین راههای تشخیص سرطان ریه پرداخته میشود:
1. پزشک و معاینه بالینی
اولین گام در تشخیص سرطان ریه، مراجعه به پزشک و انجام معاینه بالینی است. پزشک ممکن است از بیمار سوالاتی در مورد علائم (مانند سرفه مزمن، تنگی نفس، خون در خلط و درد قفسه سینه) بپرسد و سپس با معاینه بدنی به جستجوی علائم غیرعادی مانند ضایعات در قفسه سینه یا تورم غدد لنفاوی بپردازد. تاریخچه پزشکی بیمار، از جمله سابقه سیگار کشیدن، سابقه خانوادگی سرطان ریه یا قرارگیری در معرض مواد شیمیایی، میتواند پزشک را در تشخیص سرطان ریه یاری دهد.
2. رادیوگرافی قفسه سینه (X-ray)
رادیوگرافی قفسه سینه یکی از ابتداییترین و رایجترین روشها برای تشخیص سرطان ریه است. این تصویر میتواند وجود تومورهای بزرگ یا تودههای مشکوک را در ریه نشان دهد.
اگر پزشک در رادیوگرافی، ناهنجاری یا سایهای غیرمعمول مشاهده کند، ممکن است نیاز به آزمایشهای بیشتری مانند سی تی اسکن (CT scan) باشد.
3. سی تی اسکن (CT scan)
سی تی اسکن دقیقتر از رادیوگرافی قفسه سینه است و میتواند تصاویری با جزئیات بیشتر از ریهها ارائه دهد. این روش میتواند تومورها را در مراحل اولیه شناسایی کند، حتی اگر در رادیوگرافی معمولی قابل مشاهده نباشند.
سی تی اسکن همچنین میتواند به پزشک کمک کند تا اندازه، شکل و موقعیت دقیق تومور را شناسایی کرده و مشخص کند که آیا تومور به غدد لنفاوی یا دیگر اندامها گسترش یافته است یا نه.
4. برونکوسکوپی (Bronchoscopy)
در این روش، یک لوله انعطافپذیر با دوربینی به نام برونکوسکوپ از طریق دهان یا بینی وارد مجاری تنفسی بیمار میشود تا ریهها و مجاری برونش را بررسی کند. اگر در حین برونکوسکوپی ناهنجاری یا تومور مشاهده شود، پزشک میتواند نمونهبرداری (بیوپسی) از بافت مشکوک انجام دهد تا سرطان ریه را تأیید یا رد کند.
5. بیوپسی (نمونهبرداری)
بیوپسی قطعهای از بافت تومور را برای بررسی زیر میکروسکوپ از بدن بیمار خارج میکند. این روش معمولاً برای تأیید تشخیص سرطان استفاده میشود.
بیوپسی میتواند از طریق چندین روش مختلف انجام شود:
- بیوپسی با سوزن: یک سوزن مخصوص به کمک هدایت سی تی اسکن یا سونوگرافی وارد تومور میشود تا نمونهای از بافت گرفته شود.
- بیوپسی از طریق برونکوسکوپی: اگر تومور در مجاری تنفسی باشد، نمونهبرداری از طریق برونکوسکوپ انجام میشود.
- بیوپسی جراحی: در مواردی که روشهای دیگر نتایج قابل اعتمادی نداشته باشند، پزشک ممکن است نیاز به جراحی برای برداشتن بافت مشکوک داشته باشد.
6. سی تی اسکن با تزریق ماده حاجب (PET scan)
PET scan یک روش تصویربرداری است که از یک ماده رادیواکتیو به نام فلوردهوکسی گلوکز (FDG) استفاده میکند که به سلولهای سرطانی تمایل دارد و به آنها جذب میشود. این اسکن میتواند به پزشک کمک کند تا مناطق فعال سرطان و گسترش آن به سایر اندامها را شناسایی کند. PET scan معمولاً برای ارزیابی اینکه آیا سرطان ریه به غدد لنفاوی یا سایر قسمتهای بدن منتشر شده است، استفاده میشود.
7. MRI (تصویربرداری رزونانس مغناطیسی)
MRI معمولاً برای بررسی سرطانهایی که به مغز یا نخاع گسترش یافتهاند استفاده میشود. این روش به ویژه در تشخیص سرطان ریه که به مغز یا سایر اعضای بدن متاستاز کرده باشد، مفید است. MRI دقیقتر از سی تی اسکن برای ارزیابی بافتهای نرم است و میتواند به شناسایی دقیقتر متاستاز کمک کند.
8. آزمایش خون
در حالی که آزمایش خون به طور مستقیم نمیتواند سرطان ریه را تشخیص دهد، میتواند به پزشک کمک کند تا وضعیت عمومی سلامت بیمار را ارزیابی کرده و نشانههایی از عفونت یا التهاب را شناسایی کند.
در برخی از موارد، ممکن است پزشک برای ارزیابی تغییرات بیولوژیکی در بدن بیمار از آزمایش خون برای شناسایی مقدار مارکرهای توموری مانند CEA (آنتیژن کارسینوآمبریونیک) استفاده کند. این مارکرها میتوانند در افرادی که سرطان ریه دارند، بالا باشند، اما این آزمایشها به طور قطعی نمیتوانند وجود سرطان ریه را تأیید کنند.
9. آزمایشات ژنتیکی
در برخی از موارد، پزشکان ممکن است آزمایشات ژنتیکی روی نمونههای بافت سرطانی انجام دهند تا جهشهای ژنتیکی خاصی را شناسایی کنند. این جهشها میتوانند به انتخاب روشهای درمانی خاص کمک کنند.
مثلا جهش در ژن EGFR میتواند نشاندهنده نوع خاصی از سرطان ریه باشد که به داروهای هدفمند خاصی پاسخ میدهد.
تشخیص سرطان ریه نیاز به ترکیب چندین روش مختلف دارد تا پزشک بتواند به طور دقیق نوع، اندازه و گسترش تومور را ارزیابی کند. استفاده از روشهای تصویربرداری مانند سی تی اسکن و PET scan، برونکوسکوپی، و بیوپسی میتواند به تأیید تشخیص و انتخاب بهترین روش درمانی کمک کند. تشخیص زودهنگام نقش کلیدی در بهبود پیشآگهی بیماری دارد، بنابراین افراد با عوامل خطر مانند سابقه سیگار کشیدن یا قرارگیری در معرض مواد شیمیایی باید به طور منظم تحت غربالگری و معاینه قرار بگیرند.
راههای درمانی سرطان ریه
درمان سرطان ریه به شدت وابسته به نوع سرطان، مرحلهی بیماری، وضعیت عمومی بیمار و عوامل دیگری مانند سن و ترجیحات شخصی بیمار دارد. از آنجا که سرطان ریه میتواند انواع مختلفی داشته باشد (مانند سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک یا NSCLC و سرطان ریه سلولی کوچک یا SCLC)، درمانها نیز متفاوت خواهند بود.
جراحی (Surgery)
جراحی یکی از اصلیترین گزینههای درمانی برای بیمارانی است که سرطان ریه در مراحل اولیه (مرحله ۱ یا ۲) شناسایی شده باشد و سرطان فقط در ریهها محدود است.
هدف از جراحی: برداشتن تومور و بافتهای اطراف آن به طور کامل است. انواع مختلف جراحی برای سرطان ریه عبارتند از:
- لوبکتومی: برداشتن یک لوب از ریه که شامل تومور است.
- پنوماکتومی: برداشتن کامل یکی از ریهها.
- بیلوبکتومی: برداشتن دو لوب از ریه.
- برونکوسکوپی: اگر تومور در مجاری تنفسی قرار داشته باشد، میتوان از طریق برونکوسکوپی آن را برداشت.
شرایط مناسب برای جراحی: بیمار باید وضعیت عمومی مناسبی داشته باشد و سرطان نباید به سایر بخشهای بدن (متاستاز) گسترش یافته باشد.
شیمیدرمانی (Chemotherapy)
شیمیدرمانی از داروهای ضدسرطان برای کشتن سلولهای سرطانی یا جلوگیری از تقسیم آنها استفاده میکند. این درمان به طور عمده برای سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC) و سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC) در مراحل پیشرفته به کار میرود.
هدف شیمیدرمانی کاهش اندازه تومور، پیشگیری از گسترش سرطان و کاهش علائم است.
شیمیدرمانی ممکن است قبل از جراحی (به عنوان درمان نئوآدجووانت) یا بعد از آن (به عنوان درمان آدجووانت) انجام شود. برای بیمارانی که سرطان آنها به سایر اندامها گسترش یافته است (متاستاز)، شیمیدرمانی میتواند به کنترل بیماری کمک کند. داروهای شیمیدرمانی شامل داروهایی مانند سیس پلاتین، کاربوپلاتین و پاکلیتاکسل هستند.
رادیوتراپی (Radiotherapy)
رادیوتراپی از اشعههای با انرژی بالا برای نابودی سلولهای سرطانی استفاده میکند. این درمان میتواند به طور موضعی و دقیق تومورها را هدف قرار دهد. رادیوتراپی برای سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC) و سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC) میتواند استفاده شود، به ویژه زمانی که جراحی امکانپذیر نیست یا به عنوان درمان کمکی پس از جراحی انجام میشود.
رادیوتراپی میتواند برای کاهش علائم در مراحل پیشرفته سرطان ریه (مثلاً در صورتی که تومور به استخوان یا مغز گسترش یابد) نیز مورد استفاده قرار گیرد.
درمان هدفمند (Targeted Therapy)
درمان هدفمند به گونهای طراحی شده است که به طور خاص به مکانیسمهای سلولی خاص که در رشد و تقسیم سلولی نقش دارند، حمله کند. این درمانها معمولاً بر اساس جهشهای ژنتیکی در سلولهای سرطانی طراحی میشوند. برای مثال:
- ترکیدن جهشهای EGFR: درمانهایی مانند ارلاتینیب و گفسیتینیب برای سرطان ریهای که دارای جهشهای EGFR هستند، استفاده میشود.
- جهش ALK: داروهایی مانند کریزوکینیب برای سرطان ریهای که دارای جهش ALK هستند، کاربرد دارند.
درمان هدفمند میتواند گزینه مناسبی برای بیمارانی باشد که سرطان ریه در مراحل پیشرفته قرار دارد یا در برابر شیمیدرمانی مقاوم هستند.
ایمونوتراپی (Immunotherapy)
ایمونوتراپی درمانی است که سیستم ایمنی بدن را تحریک میکند تا به مبارزه با سلولهای سرطانی بپردازد. این درمان به ویژه برای بیمارانی که سرطان ریه در مراحل پیشرفته دارند و درمانهای دیگر مؤثر نبودهاند، مفید است. یکی از انواع ایمونوتراپی، استفاده از مهارکنندههای نقاط کنترل ایمنی مانند نبلوولوماب (Opdivo) و پمبرولیزوماب (Keytruda) است که به سیستم ایمنی کمک میکند تا سلولهای سرطانی را شناسایی کرده و از بین ببرد. ایمونوتراپی در سرطان ریه غیرسلولی غیرکوچک (NSCLC) و سرطان ریه سلولی کوچک (SCLC) کاربرد دارد، به ویژه در بیمارانی که جهشهای خاص یا ویژگیهای مولکولی دارند.
درمانهای بیولوژیک (Biologic Therapy)
درمانهای بیولوژیک از مواد بیولوژیکی طبیعی برای درمان سرطان ریه استفاده میکنند. این درمانها میتوانند به صورت آنتیبادیهای مونوکلونال یا بازدارندههای پروتئینها عمل کنند. برای مثال، داروهایی مانند آفاتینیب یا درماتینیب برای بیمارانی که دارای جهشهای خاص هستند، ممکن است مؤثر باشد.
درمانهای حمایتی (Palliative Care)
درمانهای حمایتی برای کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی بیمارانی است که در مراحل پیشرفته سرطان ریه قرار دارند و درمانهای اولیه نتایج مطلوبی ندارند. این درمانها میتوانند شامل درمان درد، مدیریت تنگی نفس، و مراقبتهای تسکینی برای کاهش علائم ناخوشایند مانند خونریزی، تنگی نفس و درد قفسه سینه باشند. هدف از درمانهای حمایتی، بهبود کیفیت زندگی بیماران و کمک به آنها در کنار آمدن با شرایط پیشرفته بیماری است.
ترکیب درمانها
در بسیاری از موارد، پزشکان از ترکیب چندین روش درمانی برای کنترل و درمان سرطان ریه استفاده میکنند. به عنوان مثال:
استفاده از شیمیدرمانی و رادیوتراپی به طور همزمان.
- ترکیب ایمونوتراپی با درمان هدفمند.
- پس از جراحی، برای جلوگیری از بازگشت سرطان، ممکن است شیمیدرمانی یا رادیوتراپی انجام شود.
تجزیه و تحلیل ژنتیکی برای درمان شخصی
تجزیه و تحلیل ژنتیکی یا پروفایلینگ مولکولی کمک میکند تا جهشهای خاص و ویژگیهای سرطان ریه شناسایی شوند که میتوانند به انتخاب درمانهای هدفمند یا ایمونوتراپی مناسب برای هر بیمار کمک کنند.
درمان سرطان ریه بسته به نوع و مرحلهی بیماری میتواند متغیر باشد. ترکیب روشهای مختلف درمانی از جمله جراحی، شیمیدرمانی، رادیوتراپی، درمانهای هدفمند و ایمونوتراپی میتواند به کنترل و درمان این بیماری کمک کند. همچنین، پیشرفتهای جدید در زمینه درمانهای شخصیسازیشده و ایمونوتراپی امید به درمانهای مؤثرتر را افزایش داده است. بیمارانی که در مراحل اولیه بیماری تشخیص داده میشوند، شانس بیشتری برای درمان موفق دارند.

حمایتهای روانی و اجتماعی برای مبتلایان به سرطان ریه
حمایتهای روانی و اجتماعی برای مبتلایان به سرطان ریه به اندازه درمانهای پزشکی از اهمیت بالایی برخوردار هستند. سرطان یک بیماری پیچیده است که نه تنها بر جسم بلکه بر جنبههای روانی، اجتماعی و عاطفی فرد تأثیر میگذارد. بیماران مبتلا به سرطان ریه ممکن است با چالشهای فراوانی مواجه شوند که نیاز به حمایت و مراقبتهای جامع دارند.
حمایت روانی و مشاوره فردی
- پذیرش و سازگاری با تشخیص سرطان: شنیدن تشخیص سرطان میتواند یک ضربه عاطفی بزرگ باشد. بسیاری از بیماران ممکن است با احساسات شدیدی از قبیل اضطراب، افسردگی، ترس از مرگ یا احساس ناامیدی مواجه شوند. مشاوران روانشناسی و روانپزشکان میتوانند به بیمار کمک کنند تا با این احساسات مقابله کرده و راههایی برای سازگاری با شرایط جدید بیابند.
- مشاوره روانشناختی: مراجعه به روانشناس یا مشاور میتواند به بیمار کمک کند تا احساسات و نگرانیهای خود را ابراز کند. این نوع مشاوره میتواند به فرد کمک کند تا با اضطراب و افسردگی ناشی از بیماری کنار بیاید.
- مشاوره در خصوص کیفیت زندگی: بیماران مبتلا به سرطان ریه ممکن است با مشکلاتی مانند درد، تنگی نفس، خستگی مزمن و کاهش تواناییهای جسمی مواجه شوند. مشاوران میتوانند به بیماران کمک کنند تا با این تغییرات مواجه شده و روشهایی برای بهبود کیفیت زندگی خود پیدا کنند.
حمایت از طریق گروههای حمایت (Support Groups)
گروههای حمایتی برای بیماران سرطانی میتوانند محیطی امن و حمایتی فراهم کنند تا افراد با دیگران که تجربیات مشابهی دارند، ارتباط برقرار کنند. این گروهها به بیماران کمک میکنند تا احساس تنهایی نکنند و راههایی برای مقابله با مشکلات بیماری پیدا کنند.
این گروهها ممکن است به صورت حضوری یا آنلاین در دسترس باشند و شامل جلسات گفتگو و تبادل نظر در مورد چالشها و احساسات روزمره مبتلایان به سرطان ریه باشند. اعضای گروههای حمایتی میتوانند به یکدیگر انگیزه دهند و تجربیات خود را به اشتراک بگذارند، به این ترتیب بیماران احساس حمایت و همبستگی بیشتری خواهند داشت.
حمایت خانواده و دوستان
حمایت اجتماعی یکی از ارکان مهم فرآیند درمان است. خانواده و دوستان نزدیک میتوانند نقشی حیاتی در پشتیبانی عاطفی و اجتماعی ایفا کنند. حضور خانواده میتواند به کاهش احساس تنهایی و افسردگی کمک کند و افراد میتوانند از نزدیک با وضعیت بیمار آشنا شوند تا بهتر بتوانند او را درک کرده و حمایت کنند. آموزش به خانوادهها در خصوص نحوه کمک به بیمار، مدیریت درد و علائم، و نحوه برخورد با مسائل روانی و عاطفی بیمار از اهمیت بالایی برخوردار است.
حمایتهای مالی و اجتماعی
بیماران مبتلا به سرطان ریه معمولاً با هزینههای بالای درمان روبهرو هستند که میتواند فشار مالی زیادی به آنها وارد کند. در این شرایط، نیاز به حمایتهای مالی از جمله کمکهای دولتی، بیمهها و سازمانهای خیریه وجود دارد.
برخی سازمانها و نهادهای دولتی و غیر دولتی برنامههایی برای کمکهای مالی به بیماران سرطانی دارند که میتواند هزینههای درمان، داروها، یا حتی هزینههای حملونقل را پوشش دهد.
حمایتهای اجتماعی نیز شامل کمک در انجام کارهای روزمره مانند خرید، پختوپز و مراقبت از کودکان یا سالمندان خانواده بیمار است. این نوع حمایت میتواند به بیماران کمک کند تا با چالشهای زندگی روزمره در حین مبارزه با بیماری کنار بیایند.
آموزش و مشاوره در خصوص مراقبتهای پزشکی
آموزش بیمار در مورد بیماری سرطان ریه و روشهای درمانی آن میتواند به بیمار کمک کند تا درک بهتری از وضعیت خود پیدا کند و احساس کنترل بیشتری داشته باشد. همچنین، آگاهی از آثار جانبی درمانها و چگونگی مدیریت آنها میتواند از نگرانیهای بیمار بکاهد. آموزش به بیمار و خانوادهاش در مورد چگونگی مصرف داروها، تغییرات در رژیم غذایی و سبک زندگی برای مقابله با علائم بیماری و درمان ضروری است.
مدیریت استرس و اضطراب
بسیاری از بیماران مبتلا به سرطان ریه با استرس، اضطراب و افسردگی شدید روبهرو هستند. مدیریت این مشکلات عاطفی میتواند تأثیر مثبتی بر کیفیت زندگی بیمار داشته باشد. استفاده از روشهای مختلف مدیریت استرس مانند مدیتیشن، یوگا، تکنیکهای تنفس عمیق و مراقبه میتواند به کاهش استرس و اضطراب کمک کند. برخی از بیمارستانها و مراکز درمانی برنامههایی برای مشاوره روانی و گروههای درمانی برای مقابله با استرس ارائه میدهند.
حمایت در پایان زندگی (پالیاتیو)
برای بیماران مبتلا به سرطان ریه در مراحل پایانی، مراقبتهای پالیاتیو (مراقبت تسکینی) اهمیت ویژهای دارد. این نوع مراقبتها به کاهش درد، علائم ناراحتکننده و بهبود کیفیت زندگی بیمار کمک میکند.
مراقبتهای پالیاتیو میتوانند شامل مراقبت در منزل، مشاوره برای بیمار و خانواده، و حمایت در فرایند تصمیمگیریهای دشوار مربوط به پایان زندگی باشد.
حمایتهای روانی و اجتماعی برای مبتلایان به سرطان ریه بخش جداییناپذیر از فرآیند درمان است. بیماران علاوه بر درمانهای پزشکی به حمایتهای عاطفی، اجتماعی و معنوی نیاز دارند تا بتوانند با چالشهای جسمی و روانی بیماری خود روبهرو شوند. به همین دلیل، فراهم آوردن حمایتهای جامع و قوی میتواند به بیماران کمک کند تا احساس تنهایی نکنند، با مشکلات روانی بهتر کنار بیایند، و در مجموع کیفیت زندگی بهتری داشته باشند.