
14 سرطان شایع را بشناسیم: علائم هشداردهنده و راههای تشخیص
سرطان (cancer) یکی از شایعترین و جدیترین بیماریها در سراسر جهان است که میتواند زندگی فرد مبتلا را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. آگاهی از انواع مختلف سرطان و شناخت علائم هشداردهنده آن، نه تنها میتواند از تشخیص دیرهنگام جلوگیری کند، بلکه در بسیاری از موارد میتواند شانس درمان موفقیتآمیز را افزایش دهد. در این بخش، به اهمیت این آگاهی و تأثیر آن در بهبود وضعیت بیماران پرداخته میشود.
سرطان یکی از مهمترین علل مرگ و میر در جهان است و هر ساله میلیونها نفر به این بیماری مبتلا میشوند. با این حال، بسیاری از سرطانها در صورتی که در مراحل اولیه تشخیص داده شوند، قابل درمان و کنترل هستند. به همین دلیل، تشخیص زودهنگام نقش مهمی در بهبود وضعیت سلامت و افزایش نرخ بقای بیماران دارد.
- اهمیت شناخت علائم هشداردهنده ی سرطان
- ۱. تشخیص زودهنگام و تأثیر آن بر شانس درمان
- ۲. کاهش خطرات و هزینه های درمانی
- ۳. افزایش آگاهی عمومی و پیشگیری
- ۴. شناسایی سرطان در مراحل غیر قابل توجه
- ۶. توانمندسازی بیماران برای تصمیم گیری آگاهانه
- ۱۴ سرطان رایج و علائم هشداردهنده آن ها
- ۱. سرطان پستان (Breast Cancer)
- علائم هشداردهنده سرطان پستان
- علائم سرطان ریه
- علائم سرطان روده بزرگ و راست روده
- علائم سرطان پروستات
- علائم سرطان پوست
- علائم سرطان مثانه
- علائم سرطان کبد
- علائم سرطان دهانه رحم
- علائم سرطان کلیه
- علائم سرطان تخمدان
- علائم سرطان دهان و حلق
- ۱۳. سرطان معده (Stomach Cancer)
- ۱۴. سرطان مغز و نخاع (Brain and Spinal Cord Cancer)
اهمیت شناخت علائم هشداردهنده ی سرطان
آگاهی از انواع مختلف سرطان و شناخت علائم هشداردهنده آن، نه تنها میتواند از تشخیص دیرهنگام جلوگیری کند، بلکه در بسیاری از موارد میتواند شانس درمان موفقیتآمیز را افزایش دهد.
۱. تشخیص زودهنگام و تأثیر آن بر شانس درمان
آگاهی از علائم هشداردهنده سرطان به افراد این امکان را میدهد که در مراحل ابتدایی بیماری به پزشک مراجعه کنند. در بسیاری از انواع سرطان، اگر بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود، درمان مؤثرتر و شانس بقای بیمار به طور قابلتوجهی افزایش مییابد. به عنوان مثال، در سرطان پستان، شناسایی تودههای کوچک از طریق معاینات منظم و غربالگری میتواند شانس درمان کامل را بیشتر کند.
۲. کاهش خطرات و هزینههای درمانی
درمان سرطان در مراحل پیشرفته معمولاً پیچیدهتر، گرانتر و دردناکتر است. از سوی دیگر، درمان سرطان در مراحل اولیه معمولاً سادهتر و کمهزینهتر است. تشخیص زودهنگام، هزینههای درمان را کاهش میدهد و همچنین به بیماران اجازه میدهد تا کیفیت زندگی بهتری داشته باشند.
۳. افزایش آگاهی عمومی و پیشگیری
آگاهی از علائم هشداردهنده سرطان به مردم کمک میکند تا نه تنها علائم را در خود شناسایی کنند بلکه از روشهای پیشگیری مؤثر نیز بهرهبرداری کنند. برخی از سرطانها با تغییرات ساده در شیوه زندگی (مانند ترک سیگار، ورزش منظم، مصرف غذاهای سالم و کاهش استرس) قابل پیشگیری هستند. آگاهی عمومی درباره عوامل خطر و علائم اولیه میتواند منجر به سبک زندگی سالمتر و کاهش شیوع این بیماریها شود.
۴. شناسایی سرطان در مراحل غیر قابل توجه
بسیاری از سرطانها ممکن است در مراحل ابتدایی هیچ علامت واضحی نداشته باشند یا علائم آن به راحتی با بیماریهای دیگر اشتباه گرفته شود. به همین دلیل، آگاهی از نشانههای غیرمعمولی بدن و آشنایی با علائم هشداردهنده (مانند کاهش وزن غیرقابل توضیح، خستگی مفرط، تغییرات پوستی یا خونریزیهای غیرعادی) میتواند به شناسایی سریعتر این بیماری کمک کند.
۵. کاهش ترس و اضطراب ناشی از سرطان
ترس از سرطان و درمانهای آن یکی از موانع بزرگ برای افراد در پذیرش معاینات و غربالگریهای پزشکی است. آگاهی از سرطانها و علائم هشداردهنده آن میتواند از این ترس بکاهد و افراد را ترغیب کند که بهطور منظم به پزشک مراجعه کنند و آزمایشهای لازم را انجام دهند. از سوی دیگر، آگاهی از این علائم به افراد کمک میکند تا در مواجهه با تشخیص، آمادگی بیشتری داشته باشند و برای مقابله با آنها از ابتدا راهکارهای لازم را بیابند.
۶. توانمندسازی بیماران برای تصمیمگیری آگاهانه
داشتن اطلاعات درست و بهموقع درباره انواع سرطان و علائم هشداردهنده به بیماران کمک میکند که تصمیمات آگاهانهای در مورد درمان خود اتخاذ کنند. این آگاهی میتواند به بیماران اطمینان دهد که در مراحل اولیه، درمانهای مؤثرتر و گزینههای بیشتری برای مقابله با بیماری دارند. همچنین، این آگاهی میتواند به آنها این امکان را بدهد که به مشاورههای پزشکان و تیمهای درمانی خود با دقت بیشتری توجه کنند و گزینههای درمانی مختلف را در نظر بگیرند.
۱۴ سرطان رایج و علائم هشداردهنده آنها
سرطانها انواع مختلفی دارند که برخی از آنها شایعتر از دیگران هستند. در اینجا به انواع رایج سرطانها که بیشتر در دنیا مشاهده میشوند، اشاره میکنیم:
۱. سرطان پستان (Breast Cancer)
سرطان پستان یکی از شایعترین سرطانها در زنان است، هرچند که ممکن است در مردان نیز رخ دهد، اما در مردان بسیار نادر است. این نوع سرطان هنگامی رخ میدهد که سلولهای پستان به طور غیرقانونی و بدون کنترل رشد کرده و به تکثیر میپردازند. اگر این سلولها به طور مناسب درمان نشوند، میتوانند به بافتهای اطراف یا سایر نقاط بدن گسترش یابند.
علائم هشداردهنده سرطان پستان
علائم سرطان پستان میتواند در مراحل اولیه کم باشد یا اصلاً وجود نداشته باشد، اما برخی از علائم رایج که ممکن است نشاندهنده وجود سرطان پستان باشند عبارتند از:
- وجود توده یا برجستگی در پستان (که معمولاً سخت و بدون درد است).
- تغییر در اندازه یا شکل پستانها.
- ترشح غیرطبیعی از نوک پستان (ممکن است خون یا مایع زرد رنگ باشد).
- تغییرات پوستی مانند قرمزی، پوست پرتقالی یا چین و چروک روی پوست پستان.
- درد در پستان یا ناحیه اطراف، مخصوصاً در زمان تغییرات هورمونی یا دورههای ماهانه.
- تورم یا حساسیت در غدد لنفاوی زیر بغل یا اطراف استخوان ترقوه.
۲. سرطان ریه (Lung Cancer)
سرطان ریه یکی از شایعترین و کشندهترین انواع سرطانها در سراسر جهان است. این نوع سرطان معمولاً به دلیل رشد غیرقابل کنترل سلولهای ریه ایجاد میشود که به بافتهای اطراف یا سایر نقاط بدن گسترش مییابند. از آنجا که سرطان ریه معمولاً در مراحل پیشرفته تشخیص داده میشود، شانس درمان و بقا در این نوع سرطان نسبت به دیگر انواع آن، پایینتر است. با این حال، تشخیص زودهنگام و درمانهای پیشرفته میتواند به بهبود شانس بقا کمک کند.
علائم سرطان ریه
سرطان ریه در مراحل اولیه ممکن است هیچ علامت یا علامتهای خیلی خفیفی نداشته باشد، اما در مراحل پیشرفتهتر، علائم واضحتری بروز میکنند. برخی از علائم شایع سرطان ریه عبارتند از:
- سرفه مزمن که به تدریج بدتر میشود.
- خسخس یا تنگی نفس به ویژه در زمان فعالیتهای بدنی.
- درد قفسه سینه یا درد در پشت یا شانهها.
- وجود خون در خلط یا سرفه (هموپتزی).
- کاهش وزن ناگهانی و بیدلیل.
- خستگی شدید و ضعف عمومی.
- عفونتهای مکرر تنفسی مانند برونشیت یا ذاتالریه.
- تغییر صدای فرد یا گرفتگی صدا.
- تورم در گردن یا صورت که به دلیل انسداد رگهای خونی بهوجود میآید.
۳. سرطان روده بزرگ و راست روده (Colorectal Cancer)
سرطان روده بزرگ و راست روده به گروهی از سرطانها گفته میشود که در بخشهای مختلف روده بزرگ (کولون) یا راست روده (رکتوم) شروع میشود. این سرطان معمولاً از تغییرات غیرطبیعی در سلولهای روده آغاز میشود که بهتدریج به سلولهای سرطانی تبدیل شده و میتوانند به بافتهای اطراف و دیگر اعضای بدن گسترش یابند.
علائم سرطان روده بزرگ و راست روده
تغییر در عادات روده
- تغییر در الگوی اجابت مزاج، از جمله اسهال یا یبوست مداوم.
- احساس عدم تخلیه کامل روده پس از اجابت مزاج.
- تغییر در اندازه یا شکل مدفوع (مثلاً باریکتر از معمول).
درد یا ناراحتی شکمی
- درد یا کرامپ در ناحیه شکم که ممکن است بهطور مداوم یا متناوب اتفاق بیفتد.
- نفخ، احساس پری، یا سنگینی در شکم که به نظر میرسد از مشکلات گوارشی ناشی میشود.
وجود خون در مدفوع
- مدفوع به رنگ قرمز روشن یا سیاه (که نشاندهنده خون قدیمی است).
- خون ممکن است در مدفوع به صورت خطوطی یا مخلوط با آن ظاهر شود.
کاهش وزن بیدلیل
- کاهش وزن غیرقابل توضیح یا بدون تغییر در رژیم غذایی و فعالیت بدنی.
خستگی شدید و ضعف
- احساس خستگی و ضعف که به طور مداوم ادامه مییابد.
کمخونی (آنمی)
- از دست دادن خون به تدریج میتواند منجر به کمخونی و علائمی مانند رنگ پریدگی پوست، سرگیجه، و ضعف عمومی شود.
تهوع و استفراغ
- در بعضی از موارد سرطان روده میتواند باعث تهوع و استفراغ مداوم شود، بهویژه در صورتی که انسداد روده وجود داشته باشد.
حس فشار در ناحیه مقعد
- احساس فشار در ناحیه مقعد یا حتی درد در زمان اجابت مزاج، که میتواند ناشی از تومور در راست روده باشد.
۴. سرطان پروستات (Prostate Cancer)
سرطان پروستات نوعی سرطان است که در غده پروستات مردان شروع میشود. غده پروستات یک عضو کوچک و گرد است که در نزدیکی مثانه قرار دارد و مسئول تولید مایع منی است که اسپرم را تغذیه میکند. این سرطان معمولاً بهطور آهسته رشد میکند و در مراحل اولیه ممکن است هیچ علامتی نداشته باشد. در برخی موارد، ممکن است سرطان پروستات به سایر نقاط بدن گسترش یابد، بهویژه به استخوانها و غدد لنفاوی.
علائم سرطان پروستات
مشکلات ادراری
- تکرر ادرار، بهویژه در شب (نوکتوریا).
- مشکل در شروع یا توقف ادرار.
- ضعف در جریان ادرار یا احساس اینکه مثانه به طور کامل تخلیه نمیشود.
- درد یا سوزش هنگام ادرار کردن.
- وجود خون در ادرار (هیماتوریا).
درد در ناحیه لگن یا پشت
- درد یا احساس ناراحتی در ناحیه پایین شکم، کمر یا لگن.
- درد در ناحیه خاصی از بدن، به ویژه زمانی که سرطان به استخوانها گسترش یابد (مثلاً درد در کمر یا ران).
وجود خون در مایع منی
- در برخی موارد، خون ممکن است در مایع منی مشاهده شود.
اختلال در عملکرد جنسی
- مشکلاتی مانند اختلال نعوظ (ED) یا کاهش علاقه به روابط جنسی.
- درد هنگام انزال یا مشکلات در نعوظ.
کاهش وزن غیرقابل توضیح
- کاهش وزن بدون دلیل مشخص، که ممکن است به دلیل پیشرفت سرطان یا گسترش آن به دیگر نقاط بدن باشد.
خستگی و ضعف عمومی
- احساس ضعف یا خستگی مفرط که به دلیل گسترش سرطان یا عوارض آن ایجاد میشود.
تورم در پاها یا ناحیه تناسلی
- گاهی اوقات، سرطان پروستات میتواند به غدد لنفاوی یا سایر نواحی گسترش یابد و منجر به تورم در پاها یا ناحیه تناسلی شود.
۵. سرطان پوست (Skin Cancer)
سرطان پوست یکی از شایعترین انواع سرطانها است که در سلولهای پوست شروع میشود. این بیماری زمانی رخ میدهد که سلولهای پوست به طور غیرطبیعی رشد کرده و تکثیر پیدا میکنند. در حالی که بیشتر انواع سرطانهای پوست به راحتی قابل درمان هستند، برخی از انواع آن ممکن است تهدیدی جدی برای سلامتی فرد باشند. سرطان پوست معمولاً در نواحی از پوست که بیشتر در معرض نور خورشید قرار دارند، ایجاد میشود، اما میتواند در هر نقطهای از بدن رخ دهد.
علائم سرطان پوست
علائم سرطان پوست بستگی به نوع آن دارد، اما در اکثر موارد، نشانههای آن به شکل تغییرات در ظاهر پوست هستند. مهمترین علائمی که باید به آنها توجه کنید:
- تغییرات در خالها یا لکههای پوستی: یک خال جدید یا تغییر در اندازه، شکل یا رنگ یک خال قدیمی میتواند علامت سرطان پوست باشد. خالها معمولاً ناهنجاریهایی مانند عدم تقارن، لبههای نامنظم، رنگهای مختلف یا تغییر در اندازه را نشان میدهند.
- زخمهای پوستی که بهبود نمییابند: زخمها یا زخمهای باز که مدت طولانی بهبود نمییابند و همچنان خونریزی یا پوستهریزی دارند، ممکن است نشانهای از سرطان پوست باشند.
- توده یا برجستگیهای غیرعادی: تودههای کوچک، برجسته و بیدرد که ممکن است رنگ صورتی، قرمز یا مرواریدی داشته باشند، میتوانند نشانههایی از سرطانهای سلول بازال یا سلول سنگفرشی باشند.
- خارش، درد یا خونریزی: خارش، خونریزی یا درد در یک ناحیه خاص از پوست که ممکن است در اثر یک تومور بدخیم باشد.
- پوستهریزی یا زخمهای قهوهای یا سیاه: زخمهای پوستی که به رنگ قهوهای یا سیاه تغییر کرده و ممکن است در سطح زخم پوستهریزی مشاهده شود.
- وجود لکههای جدید و غیرعادی: ظهور لکههای جدید روی پوست، به ویژه اگر رنگ غیرعادی یا تغییرات در اندازه و شکل داشته باشند
۶. سرطان مثانه (Bladder Cancer)
سرطان مثانه نوعی سرطان است که در سلولهای مثانه شروع میشود. مثانه یکی از ارگانهای مهم دستگاه ادراری است که وظیفه نگهداری ادرار قبل از دفع آن از بدن را بر عهده دارد. سرطان مثانه زمانی رخ میدهد که سلولهای مثانه به صورت غیرطبیعی شروع به رشد کرده و تکثیر میشوند.
این بیماری معمولاً از پوشش داخلی مثانه که به نام "یوروتلیوم" یا "پوشش انتقالی" شناخته میشود، آغاز میشود و اغلب در مراحل اولیه محدود به دیواره داخلی مثانه است. با این حال، در صورتی که درمان نشود، ممکن است به دیوارههای عمیقتر مثانه و دیگر قسمتهای بدن گسترش یابد.
علائم سرطان مثانه
سرطان مثانه میتواند علائم مختلفی ایجاد کند که بسیاری از آنها مشابه علائم بیماریهای دیگر دستگاه ادراری هستند. اما در موارد زیر باید به پزشک مراجعه کرد:
- خون در ادرار (هیماتوریا): یکی از شایعترین علائم سرطان مثانه وجود خون در ادرار است. این خون ممکن است بدون درد باشد و گاهی فقط به صورت رنگ قرمز یا قهوهای در ادرار مشاهده شود. در برخی موارد خون ممکن است در ادرار به صورت غیرقابل مشاهده (میکروسکوپی) باشد و تنها در آزمایش ادرار قابل تشخیص است.
- تکرر ادرار یا احساس فوریت ادرار: سرطان مثانه میتواند باعث احساس نیاز فوری به ادرار کردن یا افزایش دفعات ادرار شود، حتی زمانی که مقدار زیادی ادرار تولید نمیشود.
- درد یا سوزش هنگام ادرار کردن: در برخی موارد، افراد مبتلا به سرطان مثانه ممکن است در هنگام ادرار کردن احساس درد یا سوزش کنند.
- درد در ناحیه شکم یا کمر: اگر سرطان به بافتهای اطراف مثانه یا سایر قسمتهای دستگاه ادراری گسترش یابد، ممکن است فرد درد یا ناراحتی در ناحیه شکم یا کمر احساس کند.
- درد در ناحیه لگن: در مراحل پیشرفتهتر بیماری، درد در ناحیه لگن ممکن است به دلیل گسترش سرطان به ساختارهای دیگر ایجاد شود.
- کاهش وزن غیرقابل توضیح: در مراحل پیشرفته سرطان، کاهش وزن بدون علت مشخص ممکن است رخ دهد.
۷. سرطان کبد (Liver Cancer)
سرطان کبد یا کارسینوم سلولهای کبدی (Hepatocellular carcinoma - HCC)، نوعی سرطان است که در سلولهای کبد شروع میشود. کبد یکی از بزرگترین و مهمترین ارگانهای بدن است که وظایف بسیاری را بر عهده دارد، از جمله فیلتر کردن سموم خون، تولید پروتئینها، ذخیره انرژی (گلوکز) و تولید صفرا برای هضم چربیها. سرطان کبد معمولاً از سلولهای کبد آغاز میشود، اما میتواند به سایر ارگانها نیز گسترش یابد.
علائم سرطان کبد
- درد در ناحیه شکم یا کبد: درد یا احساس سنگینی در ناحیه بالای شکم (در سمت راست) یکی از علائم شایع سرطان کبد است. این درد میتواند ناشی از رشد تومور در کبد یا فشار به اعضای اطراف باشد.
- تورم یا بزرگی شکم: بزرگ شدن شکم (که به آن آب آوردن شکم یا آسیت گفته میشود) میتواند نشاندهنده گسترش سرطان به داخل شکم و کبد باشد.
- زردی پوست و چشمها (یرقان): یکی از علائم شایع در سرطان کبد، زرد شدن پوست و چشمها است. این وضعیت به دلیل اختلال در عملکرد کبد و افزایش سطح بیلی روبین در خون رخ میدهد.
- کاهش وزن ناگهانی: کاهش وزن بدون علت مشخص و بدون تغییرات در رژیم غذایی یا فعالیتهای بدنی، میتواند نشانهای از پیشرفت سرطان باشد.
- تهوع، استفراغ و احساس سیری زودرس: فرد ممکن است دچار تهوع و استفراغ مداوم شود یا احساس کند که خیلی زود پس از خوردن مقدار کمی غذا احساس سیری میکند.
- خستگی مفرط: احساس خستگی و ضعف عمومی در بدن، حتی بدون انجام فعالیتهای زیاد، یکی از علائم متداول سرطانهای پیشرفته کبد است.
- خونریزی یا کبودی آسان: سرطان کبد ممکن است با اختلال در عملکرد کبد و کاهش تولید پروتئینهای انعقادی همراه باشد که باعث خونریزی و کبودی آسان میشود.
- افزایش سطح آنزیمهای کبدی در خون: در آزمایشهای خون، ممکن است سطح آنزیمهای کبدی مانند ALT و AST به طور قابل توجهی بالا برود که این علامت نشاندهنده آسیب به کبد است.
۸. سرطان لوزالمعده (Pancreatic Cancer)
سرطان لوزالمعده نوعی سرطان است که در لوزالمعده شروع میشود، یک ارگان مهم در دستگاه گوارش که وظیفه تولید هورمونهای حیاتی مانند انسولین و گلوکاگون و همچنین تولید آنزیمهای گوارشی برای هضم غذا را بر عهده دارد. لوزالمعده در عمق شکم قرار دارد و به صورت افقی پشت معده و نزدیک روده کوچک واقع شده است.
علائم سرطان لوزالمعده
- درد شکم یا کمر: یکی از علائم رایج، درد مبهم در ناحیه شکم و کمر است. درد معمولاً از ناحیه بالای شکم شروع میشود و ممکن است به کمر تابش پیدا کند. این درد ممکن است پس از خوردن غذا یا هنگام دراز کشیدن شدیدتر شود.
- زردی پوست و چشمها (یرقان): سرطان لوزالمعده میتواند باعث انسداد مجرای صفراوی و تجمع بیلی روبین در خون شود که منجر به زرد شدن پوست و چشمها میشود. این علامت معمولاً زمانی ظاهر میشود که تومور به مجرای صفراوی نزدیک میشود.
- کاهش وزن غیرقابل توضیح: کاهش وزن غیرارادی و ناگهانی بدون تغییرات در رژیم غذایی یا فعالیتهای بدنی یکی از علائم مهم سرطان لوزالمعده است.
- تهوع و استفراغ: افراد مبتلا به سرطان لوزالمعده ممکن است دچار تهوع و استفراغ شوند، که به دلیل انسداد مجاری گوارشی یا مشکلات در جذب غذا است.
- دشواری در هضم غذا و کاهش اشتها: افراد ممکن است مشکلاتی مانند احساس سیری زودرس یا ناراحتی هنگام غذا خوردن تجربه کنند.
- تغییرات در مدفوع: مدفوع ممکن است چرب، روشن یا خاکی رنگ شود و در برخی موارد، تعداد دفعات دفع مدفوع افزایش یابد.
- دیابت جدید یا افزایش نیاز به انسولین: سرطان لوزالمعده میتواند بر عملکرد تولید انسولین تأثیر بگذارد و منجر به دیابت جدید شود یا کنترل دیابت را در افراد مبتلا به این بیماری دشوارتر کند.
- خستگی و ضعف عمومی: افراد مبتلا به سرطان لوزالمعده معمولاً احساس خستگی شدید و ضعف عمومی دارند.
۹. سرطان دهانه رحم (Cervical Cancer)
سرطان دهانه رحم، که به آن سرطان گردن رحم نیز گفته میشود، نوعی سرطان است که در دهانه رحم (قسمت پایین رحم که به واژن متصل است) شروع میشود. دهانه رحم نقش مهمی در عملکرد سیستم تولیدمثل زنان دارد و اجازه میدهد تا اسپرم وارد رحم شده و باعث بارداری شود. همچنین، این بخش از دستگاه تناسلی زنان به عنوان یک "دروازه" برای محافظت از رحم در برابر عفونتهای باکتریایی و ویروسی عمل میکند.
سرطان دهانه رحم معمولاً از سلولهای پوشاننده دهانه رحم آغاز میشود و به طور معمول به آرامی پیشرفت میکند. مهمترین عامل ایجاد این سرطان ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) است که یک ویروس تناسلی شایع است. اگرچه بسیاری از عفونتهای HPV خود به خود برطرف میشوند، برخی انواع HPV میتوانند به تغییرات سلولی در دهانه رحم منجر شوند که در صورت عدم درمان میتوانند به سرطان تبدیل شوند.
علائم سرطان دهانه رحم
- خونریزی غیرعادی واژینال: یکی از علائم اصلی سرطان دهانه رحم خونریزی غیرطبیعی واژن است. این خونریزی میتواند شامل خونریزی بین دورههای قاعدگی، خونریزی پس از رابطه جنسی، یا خونریزی پس از یائسگی باشد.
- درد در هنگام رابطه جنسی: بسیاری از زنان مبتلا به سرطان دهانه رحم ممکن است در حین رابطه جنسی احساس درد کنند.
- درد در ناحیه شکم یا لگن: با پیشرفت سرطان، زنان ممکن است احساس درد در ناحیه شکم یا لگن داشته باشند. این درد ممکن است ناشی از گسترش سرطان به بافتهای اطراف باشد.
- ترشحات غیرمعمول واژن: ترشحات واژنی که ممکن است دارای بوی ناخوشایند یا خون باشد، یکی دیگر از علائم سرطان دهانه رحم است.
- مشکلات ادراری یا رودهای: در صورت گسترش سرطان، ممکن است مشکلاتی مانند دشواری در ادرار کردن یا اجابت مزاج به وجود آید.
- کاهش وزن و خستگی: سرطان دهانه رحم میتواند منجر به کاهش وزن غیرقابل توضیح و خستگی شدید شود، که از علائم عمومی بسیاری از انواع سرطانها است.
۱۰. سرطان کلیه (Kidney Cancer)
سرطان کلیه، که به آن کارسینوم سلولهای کلیوی (Renal Cell Carcinoma یا RCC) نیز گفته میشود، نوعی سرطان است که در کلیهها (اعضای دوقلوی بدن که مسئول تصفیه خون و تولید ادرار هستند) آغاز میشود. کلیهها در پشت شکم، در هر طرف ستون فقرات، زیر دندهها قرار دارند. این سرطان معمولاً در سلولهای لولههای کلیوی که خون را فیلتر میکنند و ادرار تولید میکنند، شروع میشود.
علائم سرطان کلیه
- خون در ادرار (هماتوری): یکی از مهمترین و اولیهترین علائم سرطان کلیه، وجود خون در ادرار است که ممکن است باعث تغییر رنگ ادرار به قرمز یا قهوهای شود. این علامت باید مورد توجه قرار گیرد.
- درد پهلو یا پایین کمر: افراد مبتلا به سرطان کلیه ممکن است احساس درد در ناحیه پهلو یا کمر داشته باشند، بهویژه در طرفی که تومور رشد کرده است. این درد میتواند به طور مداوم یا متناوب باشد.
- توده یا تورم در ناحیه شکم یا پهلو: در مراحل پیشرفته، ممکن است یک توده قابل لمس در ناحیه شکم یا پهلو احساس شود که به دلیل رشد تومور در کلیه است.
- کاهش وزن و اشتها: افراد مبتلا به سرطان کلیه ممکن است کاهش وزن غیرقابل توضیح یا از دست دادن اشتها را تجربه کنند.
- خستگی شدید: احساس خستگی و ضعف عمومی یکی از علائم رایج سرطان کلیه است، که میتواند به دلیل تولید ناکافی گلبولهای قرمز یا عوامل مرتبط با سرطان باشد.
- تبهای بدون دلیل مشخص: برخی از بیماران ممکن است تبهایی را تجربه کنند که بدون دلیل واضحی ادامه دارند.
- ورم یا احتباس مایعات (ادم): به دلیل نارسایی کلیه و اختلال در تعادل مایعات بدن، ورم در پاها، مچها یا صورت ممکن است رخ دهد.
- سردرد یا علائم عصبی: در صورتی که سرطان به مغز یا دیگر قسمتهای بدن گسترش یابد، سردرد، تهوع و علائم عصبی میتواند رخ دهد.
۱۱. سرطان تخمدان (Ovarian Cancer)
سرطان تخمدان به نوعی از سرطان گفته میشود که در تخمدانها (اعضای تولیدمثل زنان که مسئول تولید تخمک و هورمونهای زنانه مانند استروژن و پروژسترون هستند) آغاز میشود. این سرطان میتواند در یکی از انواع سلولهای مختلف تخمدان شروع شود و به طور معمول در مراحل ابتدایی، هیچ علائم خاصی نداشته باشد. به همین دلیل، سرطان تخمدان اغلب در مراحل پیشرفتهتر تشخیص داده میشود که درمان آن دشوارتر است.
علائم سرطان تخمدان
-
درد یا فشار در ناحیه شکم یا لگن: یکی از علائم رایج سرطان تخمدان احساس درد یا فشار در ناحیه شکم یا لگن است. این درد میتواند مداوم یا متناوب باشد.
-
نفخ و احساس سنگینی در شکم: بیشتر زنان مبتلا به سرطان تخمدان ممکن است احساس نفخ مداوم یا سنگینی در شکم داشته باشند.
-
تغییر در عادات ادراری: احساس نیاز به دفع مکرر ادرار یا مشکل در ادرار کردن (ادرار کم یا دردناک) میتواند از علائم سرطان تخمدان باشد.
-
کاهش یا افزایش وزن غیرقابل توضیح: بسیاری از زنان مبتلا به سرطان تخمدان کاهش وزن بدون دلیل یا افزایش وزن مفرط را تجربه میکنند.
-
بیاشتهایی یا کاهش اشتها: این مشکل ممکن است همراه با احساس پری مداوم شکم باشد که میتواند از نشانههای این بیماری باشد.
-
درد در حین مقاربت جنسی: بعضی از زنان مبتلا به سرطان تخمدان ممکن است درد در حین رابطه جنسی را تجربه کنند.
-
خستگی شدید و عمومی: احساس خستگی مفرط و عدم توانایی در انجام فعالیتهای روزمره میتواند یکی دیگر از علائم این بیماری باشد.
-
تغییر در عادات رودهای: برخی از زنان ممکن است با مشکلاتی مانند یبوست یا اسهال روبهرو شوند که ممکن است به دلیل فشاری باشد که تومور بر رودهها وارد میکند.
۱۲. سرطان دهان و حلق (Oral and Throat Cancer)
سرطان دهان و حلق به سرطانهایی اطلاق میشود که در بخشهای مختلف دهان، زبان، لثهها، سقف دهان، لوزهها و بخشهای مختلف حلق (ناحیهای که از دهان به گلو و مری متصل میشود) آغاز میشوند. این سرطانها معمولاً در بافتهای پوششی مخاطی (اپیتلیال) شروع میشوند و در صورتی که به موقع تشخیص داده نشوند، میتوانند به سرعت به سایر بخشهای بدن گسترش یابند.
علائم سرطان دهان و حلق
- زخمهای دهانی یا گلو که بهبود نمییابند: زخمها یا جراحتهایی که در دهان، زبان، لثهها یا گلو ظاهر میشوند و به مدت طولانی بدون بهبودی باقی میمانند، میتوانند از علائم سرطان دهان یا حلق باشند.
- درد یا احساس ناراحتی در دهان یا گلو: درد مداوم یا احساس ناراحتی در ناحیه دهان یا گلو، به ویژه هنگام بلعیدن غذا یا مایعات، میتواند نشانهای از سرطان باشد.
- تغییر در صدا یا خشصوتی (دگرگون شدن صدای شخص): تغییرات ناگهانی و دائمی در صدا، به ویژه خشصوتی یا دشواری در صحبت کردن، میتواند نشانهای از سرطان حنجره باشد.
- مشکل در بلع غذا یا مایعات (دیسفاژی): اگر بیمار در بلع غذا یا مایعات مشکل داشته باشد یا درد در هنگام بلع احساس کند، ممکن است نشانهای از وجود سرطان در گلو یا مری باشد.
- تورم یا توده در دهان، گردن یا فک: وجود یک توده غیرطبیعی یا تورم در ناحیه گردن، فک یا داخل دهان میتواند نشاندهنده گسترش سرطان باشد.
- خونریزی از دهان یا گلو: خونریزی غیرقابل توضیح از دهان یا گلو میتواند بهویژه در مواقعی که زخمها یا تودههای سرطانی در این نواحی وجود دارند، رخ دهد.
- بوی بد دهان (هالیتوزیس): بوی بد دهان که به سختی قابل کنترل است، به ویژه اگر به همراه سایر علائم ذکرشده باشد، میتواند نشانهای از سرطان دهان یا حلق باشد.
- کاهش وزن غیرقابل توضیح: کاهش وزن بدون دلیل یا کاهش اشتها میتواند از علائم پیشرفته سرطان باشد.
- مشکل در تنفس: احساس تنگی نفس یا دشواری در تنفس ممکن است نشاندهنده گسترش سرطان به نواحی اطراف گلو و ریهها باشد.
۱۳. سرطان معده (Stomach Cancer)
سرطان معده (که همچنین به آن سرطان گاستریک نیز گفته میشود) به سرطانهایی اطلاق میشود که در بافتهای معده شروع میشوند. این سرطان معمولاً در لایههای داخلی معده آغاز میشود و ممکن است به تدریج به لایههای عمیقتر و سایر قسمتهای بدن گسترش یابد.
سرطان معده میتواند در هر قسمتی از معده ایجاد شود، اما شایعترین نواحی شامل قسمت پایین معده (آنتریوم) و نزدیک به روده کوچک است. این سرطان در مراحل اولیه معمولاً علائم خاصی ندارد و به همین دلیل، بسیاری از افراد زمانی که به آن مبتلا میشوند که سرطان در مراحل پیشرفته قرار دارد، متوجه بیماری خود میشوند.
علائم سرطان معده
سرطان معده ممکن است در مراحل اولیه هیچ علائم خاصی نداشته باشد یا علائم آن مشابه بیماریهای گوارشی معمولی مانند زخم معده یا سوء هاضمه باشد. اما در صورتی که سرطان پیشرفت کند، علائم زیر ممکن است بروز پیدا کنند:
- درد یا ناراحتی در ناحیه معده: درد در قسمت بالای شکم، به خصوص پس از خوردن غذا، یکی از علائم رایج سرطان معده است. این درد ممکن است به شکل فشار، سنگینی یا احساس پری باشد.
- نفخ و احساس سیری زودرس: بسیاری از بیماران مبتلا به سرطان معده از احساس نفخ و سیری زودرس شکایت دارند، حتی پس از خوردن مقدار کمی غذا.
- کاهش اشتها: کاهش اشتها و عدم تمایل به خوردن غذا از دیگر علائم رایج سرطان معده است.
- کاهش وزن غیرقابل توضیح: کاهش وزن بدون دلیل مشخص، یکی از علائم شایع سرطان معده در مراحل پیشرفته است.
- تهوع و استفراغ: برخی از افراد مبتلا به سرطان معده دچار تهوع و استفراغ مکرر میشوند که ممکن است با خون مخلوط باشد (در صورت وجود خونریزی داخلی).
- خونریزی در معده (مدفوع تیره یا سیاه): خونریزی داخلی در معده میتواند منجر به تغییر رنگ مدفوع به سیاه و قیریشکل شود، که به آن "ملنا" گفته میشود.
- زردی پوست و چشمها (یرقان): در صورتی که سرطان معده به کبد یا مجاری صفراوی گسترش یابد، ممکن است باعث بروز یرقان (زردی پوست و چشمها) شود.
- درد در ناحیه پشت یا استخوانها: در مراحل پیشرفتهتر، سرطان معده ممکن است به استخوانها یا دیگر قسمتهای بدن گسترش یابد که منجر به دردهای استخوانی یا ناحیه پشت میشود.
۱۴. سرطان مغز و نخاع (Brain and Spinal Cord Cancer)
سرطان مغز و نخاع به انواع مختلفی از سرطانهایی اطلاق میشود که در بافتهای مغز یا نخاع شروع میشوند. این نوع سرطانها میتوانند در هر ناحیه از مغز یا نخاع ایجاد شوند و به دلیل نزدیک بودن به ساختارهای حیاتی بدن، میتوانند به سرعت تأثیرات جدی بر عملکرد بدن بگذارند.
سرطان مغز شامل تومورهایی است که در بافت مغز ایجاد میشوند، در حالی که سرطان نخاع شامل تومورهایی است که در نخاع (که مسیر اصلی اعصاب از مغز به سایر قسمتهای بدن است) شکل میگیرند. این نوع سرطانها ممکن است به دلیل رشد تومورهای اولیه یا گسترش سرطان از سایر قسمتهای بدن (متاستاز) ایجاد شوند.
علائم عمومی سرطان مغز
- سر درد شدید و مداوم: سر درد که ممکن است بهویژه در صبحها یا با تغییر وضعیت بدن بدتر شود. این نوع درد ممکن است به دلیل افزایش فشار داخل جمجمه ناشی از تومور باشد.
- تهوع و استفراغ: تهوع و استفراغ به ویژه زمانی که با سر درد همراه باشد، میتواند یکی از علائم سرطان مغز باشد. این علائم معمولاً به دلیل فشار زیاد در مغز ایجاد میشوند.
- تغییرات در بینایی: تاری دید، دوبینی یا از دست دادن بخشی از میدان دید میتواند به دلیل فشار بر روی اعصاب بینایی یا تومور در نواحی خاصی از مغز ایجاد شود.
- ضعف یا فلج در اندامها: ضعف در یک طرف بدن یا ناتوانی در حرکت اندامها میتواند نشانهای از وجود تومور در مناطق خاصی از مغز باشد.
- تغییرات در حافظه و تفکر: مشکلات در حافظه کوتاهمدت، تصمیمگیری، یا تواناییهای شناختی میتواند ناشی از فشار تومور بر مناطق مغزی مسئول این عملکردها باشد.
- تشنج (صرع): تشنجها یکی از علائم شایع سرطان مغز هستند و ممکن است در نتیجه تحریک غیرطبیعی در فعالیتهای الکتریکی مغز ایجاد شوند.
- تغییرات در شخصیت و رفتار: افراد مبتلا به سرطان مغز ممکن است تغییرات غیرمعمولی در شخصیت و رفتار خود مشاهده کنند. این تغییرات ممکن است به صورت عصبانیت، افسردگی یا کاهش تواناییهای اجتماعی ظاهر شود.
علائم سرطان نخاع
- درد پشت یا گردن: درد پشت یا گردن که ممکن است به تدریج شدت پیدا کند یا به شدت به صورت ناگهانی بروز کند، یکی از علائم رایج تومورهای نخاعی است.
- ضعف در دستها یا پاها: ضعف در یک یا چند اندام بدن به ویژه در صورت وجود آسیب به نخاع میتواند از علائم تومورهای نخاعی باشد.
- از دست دادن حس یا پارستزی (بیحسی): بیحسی یا احساس سوزنسوزن شدن در دستها، پاها یا سایر بخشهای بدن میتواند نشاندهنده آسیب به اعصاب نخاعی باشد.
- اختلالات حرکتی یا هماهنگی: مشکلات در حرکت یا حفظ تعادل میتواند نشاندهنده فشاری بر نخاع یا مغز باشد.
- تغییرات در عملکرد روده یا مثانه: اختلالات در کنترل ادرار یا مدفوع، بهویژه در نواحی تحت تأثیر تومور در نخاع، میتواند علامت مهمی باشد.
اینها برخی از شایعترین انواع سرطانها هستند که میتوانند افراد را در سنین مختلف مبتلا کنند. بسیاری از این سرطانها با تشخیص زودهنگام و درمانهای مناسب، قابل درمان و مدیریت هستند. آگاهی از علائم هشداردهنده، غربالگریهای منظم و حفظ سبک زندگی سالم میتواند در پیشگیری و درمان این بیماریها نقش بسیار مهمی داشته باشد.